15°C
Few clouds

In plaats van varen op het IJsselmeer, een koek-en-zopie runnen

In deze wintermaand nog een verhaal over de strenge winter van 1962/63. Bezoek voor meer winterbelevenissen de tentoonstelling Winterkoorts in het Zuiderzeemuseum.

Begin 1963 brak voor de mannen van het betonningsvaartuig “IJselmeer” een rustige tijd aan. Nadat zij gebuffeld hadden om de boeien op tijd op het droge te krijgen, wat voor de Kerst lukte, was er niet veel meer te doen. In het IJsselmeer lag een ijslaag van meer dan 80 cm dik, dus varen kwam er voorlopig niet van en voor het schilderen van de boeien was het te koud. 

Toen er in februari schaatstochten van Enkhuizen naar Urk en Stavoren werden georganiseerd hadden drie collega’s van de “IJselmeer” het plan bedacht om iets te gaan bijverdienen. Zij gingen chocolademelk met koeken verkopen. In gewoon Nederlands: een koek- en-zopie runnen in hun normale werkgebied, namelijk  midden op het bevroren IJsselmeer.  

Flessen chocolademelk werden ingekocht bij de melkboer Jopie Zwier, koeken bij de Broodfabriek en mokken gehuurd bij Wouter Ruiter. Een gasstel met grote ketel hadden ze zelf, evenals planken en zijl voor een kraampje en een bankje. Geen van de mannen beschikte over een auto maar voor het vervoer werd de zwager van één van hen gecharterd. Herman Lenters van de toen bekende Enkhuizer boekhandel, die de hele handel naar een plek halverwege de route zou brengen. (Herman Lenters is afgelopen december op 95-jarige leeftijd overleden) Helaas was zijn auto niet groot genoeg, zodat er ook nog een bakfiets nodig was voor het transport van het kraammateriaal. 

Een afzakkende ijsmuts 

De bakfiets werd voor het gemak met een kabel aan de auto bevestigd en zo ging het als een speer. De bestuurder van de bakfiets ondervond enig ongemak toen zijn ijsmuts tijdens de tocht over zijn ogen zakte en hij het stuur met twee handen vast moest houden i.v.m. het op koers houden van de fiets bij die relatief hoge snelheid! 

De verkoop van de koek en zopie was een groot succes, in zo’n mate dat de voorraad chocolademelk al snel opraakte. Eén van de drie mannen was wat zakelijker aangelegd en dacht “schaarse waar is duur” en verkocht de melk voor 30 cent per mok, terwijl de andere twee nog de prijs van en kwartje hanteerden. De mannen hadden het te druk om hierover goed te communiceren.  

Hun onervarenheid bleek ook uit het feit dat de chocolademelk in de ketel op het gasstel af en toe aanbrandde. Dit ontlokte een klant de opmerking dat de melk een beetje “zangerig” smaakte. Wie kent de uitdrukking nog dat je van aangebrand eten mooi gaat zingen? Het deed de handel weinig kwaad en na een halve dag keerden de mannen met auto en bakfiets uitverkocht en voldaan huiswaarts. Door het succes werd de hele exercitie in het weekend erop bij weer een nieuwe schaatstocht nogmaals uitgevoerd. Dit keer werd wat meer voorraad meegenomen.  

Verraad! 

Het zou ook de laatste keer zijn want het betonningsvaartuig “IJselmeer” was onderdeel van de marine en de hoge heren uit Den Helder verboden de activiteit, want hoewel deze plaats had in het weekend, zou het toch het aanzien van het ambt van de bemanning schaden. Het blijft een raadsel hoe zij hiervan op de hoogte waren gebracht … misschien het werk van een jaloerse collega of concurrent op het ijs? 

Maar het maakt niet uit. De mannen hadden naast een hoop lol ook goed verdiend. Een van hen kocht van het verdiende geld een zogenaamde “zondagse” winterjas, waarvan hij nog tientallen winters plezier heeft gehad.  

Ja, dat waren nog eens winters, om nooit te vergeten.  

Geschreven door Corry Blok-Plas

Wees sociaal, deel lokaal!

Facebook
Twitter
LinkedIn
WhatsApp

Voor meer informatie, bezoek onze Facebook pagina!

Heeft u ook een mooi verhaal?

Tip onze journalisten!

Wij vertellen graag uw verhaal. Stuur uw artikel met goede kwaliteit beeldmateriaal op naar: redactie@mediain.nl